Πρόκειται για ένα ευέλικτο καινοτομικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα το οποίο στοχεύει στην καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού των ατόμων που δε διαθέτουν τα απαραίτητα προσόντα και δεξιότητες ώστε να ανταποκριθούν στις σύγχρονες ανάγκες της αγοράς εργασίας.
Με το πρόγραμμα αυτό παρέχεται η δυνατότητα σε άτομα 18 ετών και άνω που δεν έχουν ολοκληρώσει την εννιάχρονη υποχρεωτική εκπαίδευση να αποκτήσουν απολυτήριο Γυμνασίου και να ενταχθούν ομαλά στην κοινωνική, οικονομική και επαγγελματική ζωή.

Πιο συγκεκριμένα, κεντρικοί στόχοι του προγράμματος είναι:
η επανασύνδεση με την εκπαιδευτική διαδικασία ατόμων που έχουν απομακρυνθεί από τη βασική εκπαίδευση
η δημιουργία δικτύων συνεργασίας ανάμεσα στο σχολείο, την τοπική κοινωνία, τον επιχειρηματικό κόσμο και την εκπαίδευση.

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα καλύπτει τρεις θεματικές ενότητες:

1) ανάπτυξη δεξιοτήτων στη γλώσσα, τα μαθηματικά και την επικοινωνία, με ιδιαίτερη έμφαση στις ξένες γλώσσες και την πληροφορική.
2) βασική κατάρτιση και προετοιμασία για την εργασιακή ζωή σε συνεργασία με τοπικές αρχές
3) ανάπτυξη δεξιοτήτων στο πλαίσιο των προσωπικών ενδιαφερόντων των εκπαιδευομένων, όπως άθληση, μουσική, θέατρο κ.λπ.
Η συνολική διάρκεια του προγράμματος είναι 18 μήνες (Δύο 9μηνα).
Σήμερα στην Ελλάδα λειτουργούν 43 Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (ΣΔΕ) και συγκεκριμένα
δέκα (10) ΣΔΕ στις περιοχές Αγρινίου Ν. Αιτωλοακαρνανίας, Αχαρνών Ν. Αττικής, Ιεράπετρας Ν. Λασιθίου, Ιωαννίνων Ν. Ιωαννίνων, Κορυδαλλού Ν. Αττικής, Νεάπολης Ν. Θεσσαλονίκης, Πάτρας Ν. Αχαΐας, Πύργου Ν. Ηλείας, Περιστερίου Ν. Αττικής και Τυλίσου Ν. Ηρακλείου, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Δεύτερη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 %, δεκατέσσερα (14) ΣΔΕ στις περιοχές Αγίων Αναργύρων Ν. Αττικής, Αλιβερίου Ν. Ευβοίας, Αμφισσας Ν. Φωκίδας, Βόλου Ν. Μαγνησίας, Καρδίτσας Ν. Καρδίτσας, Καστοριάς Ν. Καστοριάς, Λαμίας Ν. Φθιώτιδας, Λάρισας (Δικαστική Φυλακή) Ν. Λάρισας, Ξάνθης Ν. Ξάνθης, Ορχομενού Ν. Βοιωτίας, Πειραιά Ν. Αττικής, Σερρών Ν. Σερρών, Τρικάλων Ν. Τρικάλων και Φλώρινας Ν. Φλώρινας, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Τρίτη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 %, έντεκα (11) ΣΔΕ στις περιοχές Άσσου-Λεχαίου Ν. Κορινθίας, Δικαστικών Φυλακών Κορυδαλλού Ν. Αττικής, Καλαμάτας Ν. Μεσσηνίας, Κατερίνης Ν. Πιερίας, Κέρκυρας Ν. Κέρκυρας, Κοζάνης Ν. Κοζάνης, Νάουσας Ν. Ημαθίας , Ρεθύμνου Ν. Ρεθύμνης, Σαπών Ν. Ροδόπης, Σπάρτης Ν. Λακωνίας, Χίου Ν. Χίου, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Τέταρτη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 % και οκτώ (8) ΣΔΕ στις περιοχές Αλεξανδρούπολης Ν. Έβρου, Γιαννιτσών Ν. Πέλλας, Δράμας Ν. Δράμας, Θεσσαλονίκης Ν. Θεσσαλονίκης, Καλλιθέας Ν. Αττικής, Κομοτηνής Ν. Ροδόπης, Λάρισας Ν. Λάρισας και Μυτιλήνης Ν. Λέσβου που χρηματοδοτούνται 100 % από το Ελληνικό Δημόσιο. Τα Ελληνικά Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Δικτύου Σχολείων Δεύτερης Ευκαιρίας (www.e2c-europe.org).

Η ευθύνη λειτουργίας των ΣΔΕ ανήκει στη Γενική Γραμματεία Εκπαίδευσης Ενηλίκων (Γ.Γ.Ε.Ε.).
Τα Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (Σ.Δ.Ε.) στην Ελλάδα - Το πρόγραμμα σπουδών
Οι ιδιαιτερότητες των εκπαιδευτικών συστημάτων των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε συνδυασμό με τα κοινωνικά χαρακτηριστικά των ομάδων στις οποίες απευθύνονται, διαμορφώνουν διαφορετικά μοντέλα Σ.Δ.Ε.
Τα Σ.Δ.Ε. θεσμοθετούνται στην Ελλάδα με νόμο το 1997 (άρθρο 5, ν. 2525/1997), στο πλαίσιο που έχουν προδιαγράψει οι διακηρυγμένες αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σήμερα στην Ελλάδα λειτουργούν 43 Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας (ΣΔΕ) και συγκεκριμένα :
Δέκα (10) ΣΔΕ στις περιοχές Αγρινίου Ν. Αιτωλοακαρνανίας, Αχαρνών Ν. Αττικής, Ιεράπετρας Ν. Λασιθίου, Ιωαννίνων Ν. Ιωαννίνων, Κορυδαλλού Ν. Αττικής, Νεάπολης Ν. Θεσσαλονίκης, Πάτρας Ν. Αχαΐας, Πύργου Ν. Ηλείας, Περιστερίου Ν. Αττικής και Τυλίσου Ν. Ηρακλείου, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Δεύτερη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 %.
Δεκατέσσερα (14) ΣΔΕ στις περιοχές Αγίων Αναργύρων Ν. Αττικής, Αλιβερίου Ν. Ευβοίας, Αμφισσας Ν. Φωκίδας, Βόλου Ν. Μαγνησίας, Καρδίτσας Ν. Καρδίτσας, Καστοριάς Ν. Καστοριάς, Λαμίας Ν. Φθιώτιδας, Λάρισας (Δικαστική Φυλακή) Ν. Λάρισας, Ξάνθης Ν. Ξάνθης, Ορχομενού Ν. Βοιωτίας, Πειραιά Ν. Αττικής, Σερρών Ν. Σερρών, Τρικάλων Ν. Τρικάλων και Φλώρινας Ν. Φλώρινας, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Τρίτη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 %.
Έντεκα (11) ΣΔΕ στις περιοχές Ασσου-Λεχαίου Ν. Κορινθίας, Δικαστικών Φυλακών Κορυδαλλού Ν. Αττικής, Καλαμάτας Ν. Μεσσηνίας, Κατερίνης Ν. Πιερίας, Κέρκυρας Ν. Κέρκυρας, Κοζάνης Ν. Κοζάνης, Νάουσας Ν. Ημαθίας , Ρεθύμνου Ν. Ρεθύμνης, Σαπών Ν. Ροδόπης, Σπάρτης Ν. Λακωνίας, Χίου Ν. Χίου, στο πλαίσιο της Πράξης "Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας - Εκπαίδευση Ενηλίκων / Εξάπλωση του Θεσμού - Τέταρτη Φάση που συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 75 % και το Ελληνικό Δημόσιο κατά 25 %.
Kαι οκτώ (8) ΣΔΕ στις περιοχές Αλεξανδρούπολης Ν. Έβρου, Γιαννιτσών Ν. Πέλλας, Δράμας Ν. Δράμας, Θεσσαλονίκης Ν. Θεσσαλονίκης, Καλλιθέας Ν. Αττικής, Κομοτηνής Ν. Ροδόπης, Λάρισας Ν. Λάρισας και Μυτιλήνης Ν. Λέσβου που χρηματοδοτούνται 100 % από το Ελληνικό Δημόσιο. Τα Ελληνικά Σχολεία Δεύτερης Ευκαιρίας είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Δικτύου Σχολείων Δεύτερης Ευκαιρίας (www.e2c-europe.org). Η ευθύνη λειτουργίας των ΣΔΕ ανήκει στη Γενική Γραμματεία Εκπαίδευσης Ενηλίκων (Γ.Γ.Ε.Ε.).

Το πρόγραμμα στα Σ.Δ.Ε. είναι ταχύρρυθμο και διαρκεί 18 μήνες, που διακρίνονται σε δύο εννεάμηνες περιόδους (δύο σχολικά έτη). Το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα καλύπτει 21 διδακτικές ώρες και είναι απογευματινό, από τις 4.30 ή 5.00 έως τις 8.30 ή 9.00.

Η επιτυχής ολοκλήρωση της διετούς φοίτησης του εκπαιδευομένου πιστοποιείται με τίτλο ισότιμο με το απολυτήριο του Γυμνασίου.

Το πρόγραμμα σπουδών των Σ.Δ.Ε. διαφοροποιείται σημαντικά από τα αντίστοιχα της τυπικής εκπαίδευσης, κυρίως ως προς τις αρχές, το περιεχόμενο, τη διδακτική μεθοδολογία και την αξιολόγηση των εκπαιδευομένων.

Στον πυρήνα του προγράμματος σπουδών των Σ.Δ.Ε. τίθενται οι βασικές γνώσεις-δεξιότητες, όπως ορίζονται στο υπόμνημα για τη Διά βίου μάθηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2000). Αυτές είναι η γραφή, η ανάγνωση, οι αριθμητικοί υπολογισμοί, η γνώση μιας ξένης γλώσσας και η χρήση Η/Υ. Η ενίσχυση των εκπαιδευομένων στις παραπάνω δεξιότητες αποτελεί κύριο στόχο του προγράμματος.
Οι εκπαιδευόμενοι διευκολύνονται ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις διαφορετικών κοινωνικών χώρων και πλαισίων επικοινωνίας. Ο χώρος της εργασίας, ο κόσμος της εικόνας, των Μ.Μ.Ε., της διαφήμισης, ο κόσμος των φυσικών επιστημών, ο χώρος της πολιτικής και του ευρύτερου κοινωνικού προβληματισμού απαιτούν από το σημερινό πολίτη ποικίλες δεξιότητες και ευελιξία στη χρήση τους, ώστε να επικοινωνεί αποτελεσματικά τόσο γραπτά όσο και προφορικά. Γι'αυτό και υιοθετείται η αντίληψη των πολυγραμματισμών, ως βασική αρχή του προγράμματος, σύμφωνα με την οποία ο γραπτός και προφορικός λόγος προσδιορίζεται από τον κοινωνικό χώρο στο πλαίσιο του οποίου αρθρώνεται.