ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ
ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ
ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΔΙΑΡΚΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

 

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Καστοριάς

.

Καστοριά: Η πόλη της Γούνας
Γλωσσικός Γραμματισμός: Αδάμου Θεοδώρα
Πληροφορικός Γραμματισμός: Μπακάλη Χριστίνα

Οι υπεύθυνοι καθηγητές των παραπάνω γραμματισμών ευχαριστούν:

  • το διευθυντή του ΣΔΕ Καστοριάς κ. Αδάμ Κων/νο
  • τους εκπαιδευόμενους  του σχολείου μας και ιδιαίτερα τα τμήματα Α2 και Β2
  • το εργοστάσιο γουναρικών ΡΚΖ του κ. Παπαδόπουλου
  • τον κ. Χρηστίδη Ιωάννη ιδιοκτήτη εκτροφείου στο Μαυροχώρι Καστοριάς
  • τη βιοτεχνία Γουναρικών του κ. Καλεμάνη
  • τον Πρόεδρο του Κέντρου Ελληνικής Γούνας κ. Πετλίτσκα Μιχαήλ
  • τον κ. Πουλιόπουλο Λεωνίδα
  • τη Δημοτική Βιβλιοθήκη Καστοριάς
  • τη Βιβλιοθήκη του Τ.Ε.Ι. Καστοριάς
  • τη συνάδελφο κ. Ανδρεάδου Πολύμνια

Η Καστοριά βρίσκεται στο ΒΔ τμήμα της Ελλάδας. Μια από τις ομορφότερες πόλεις της χώρας μας, της οποίας η παλιά ονομασία ήταν Κέλετρο. Επικράτησε όμως το όνομα «Καστοριά» που ήταν παλαιότερα όνομα της λίμνης της. 


Νομός Καστοριάς

Εκτός από τη φυσική της ομορφιά, λόγω του υγροβιότοπου της λίμνης Ορεστιάδας και των δασών της η Καστοριά και η ευρύτερη περιοχή της είναι τόπος που προσελκύει κάθε χρόνο πλήθος επισκεπτών.
Παραθέτουμε μερικά από τα βασικότερα χαρακτηριστικά του νομού:

  • Απολιθωμένο δάσος (Fossilized forest)

  • Προϊστορικός οικισμός Δισπηλιού, από τους αρχαιότερους λιμναίους οικισμούς


  • 80 περίπου ναοί που χρονολογούνται από τον 9ο-14ο και αριστουργήματα βυζαντινής τέχνης Ο πιο γνωστός η Παναγία Κουμπελίδικη (πήρε το όνομα της από τον χαρακτηριστικό τρόπο ο οποίος στα τούρκικα λέγεται ¨κουμπές

  • Τα αρχοντικά στο Απόζαρι και στο Ντολτσό που χτίστηκαν το 17ο - 18ο αι μάρτυρες της οικονομικής άνθισης των καλλιτεχνικών αναζητήσεων της εποχής

  • Πέτρινα γεφύρια με παραδοσιακή αρχιτεκτονική



  • Γούνα

Γουνοποιΐα
Η Καστοριά είναι ένα από τα σημαντικότερα σε παγκόσμιο επίπεδο, κέντρα παραγωγής, επεξεργασίας και διάθεσης γούνας. Το εμπόριο της γούνας αποτελεί τη βασικότερη πηγή εσόδων για τους κατοίκους της περιοχής, αφού εκτός της λίμνης, η έλλειψη εδάφους για καλλιέργεια δεν έδινε άλλες διεξόδους για δουλειά.
Η τέχνη της κατασκευής γουναρικών αναπτύχθηκε από τους Βυζαντινούς χρόνους, πιθανόν όταν οι πρώτοι Καστοριανοί τεχνίτες μαθήτευσαν στην Κωνσταντινούπολη. Το 18ο 17ο αι συντεχνία Καστοριανών γουναράδων της Κων|πολης βρίσκεται στην ακμή της και πολλά από τα μέρη της κατέχουν θέση με μεγάλο κύρος και επιρροή. Λέγεται ότι η γουναρική ήλθε στην Καστοριά από την Αχρίδα στης αρχές της Τουρκοκρατίας. Αγόραζαν  δέρματα ζώων που βρίσκονταν στην τουρκική αγορά, τα έφερναν στην Καστοριά κι ύστερα από το σχετικά «ξεσάρκισμα» τα έκοβαν στα μέρη τους και τα δούλευαν.


Γούνα ραμμένη στο χέρι. 1857

Στην τουρκοκρατία η ζήτηση για γούνες ήταν μεγάλη, γιατί οι Τούρκοι αγαπούσαν τα γούνινα πολυτελή ρούχα, αλλά και γιατί οι στολές των αξιωματικών είχαν γούνινα κομμάτια. Ακόμη για το πλήθος των χαρεμιών της το γουναρικό ήταν το σπουδαιότερο δείγμα κοινωνικής πολιτικής και πολιτιστικής ανωτερότητας.
Τα πρώτα χρόνια χρησιμοποιούσαν δέρματα από ολόκληρα ζώα, αργότερα όμως το 18ο αιώνα παρουσιάστηκε έλλειψη ζώων οπότε οι Καστοριανοί γουναράδες έφτιαχναν θαυμάσια ρούχα από αποκόμματα.
Το κέντρο εμπορίας της γούνας ήταν η Λειψία όπου μια φορά κάθε χρόνο, κάθε Κυριακή του Θωμά, οι έμποροι προμηθεύονταν τα δέρματα για να τα επεξεργαστούν. Οι Καστοριανοί απέκτησαν μεγάλη φήμη για την τέχνη τους, ανοίχτηκαν σε αγορές έξω από τα  όρια τής οθωμανικής αυτοκρατορίας και δημιούργησαν αντιπροσωπείες στην Ευρώπη και τη Ρωσία. Αυτή η ανάπτυξη και η αίσθηση του εμπορίου των ειδών παραγωγής της είχε σαν αποτέλεσμα από το 19ο αι ένας σημαντικός αριθμός κατοίκων της περιοχής  να ταξιδέψουν σ' όλο τον κόσμο και να δημιουργήσουν είναι πλήθος από οικονομικά ακμάζουσες παροικίες. Σήμερα  σ' όλες σχεδόν τις μεγαλουπόλεις  του κόσμου  όπως τη Ν. Υόρκη, το Παρίσι, το Μόναχο, τη Λειψία και αλλού υπάρχουν Καστοριανοί που τροφοδοτούν την παγκόσμια αγορά με πανέμορφα δείγματα της Καστοριάς τέχνης και τεχνικής.
Η επεξεργασία  τις γούνας γίνεται με τον ίδιο παραδοσιακό τρόπο εδώ και πεντακόσια χρόνια. Τα δέρματα προέρχονται από μικρά ζώα που εκτρέφονται εντός και εκτός της Ελλάδας. Το ταίριασμα των κομματιών και το ράψιμο απαιτούν εξειδίκευση ,πολλή υπομονή και προσοχή. Η πρώτη μηχανή γουναρικής  ήρθε από την Αμερική στα 1894. Την έφερε ο Ναούμ Σαμαράς  καστοριανός γουνέμπορος.

Είδη γουνοφόρων ζώων

  • Λύκος
  • Νυφίτσα
  • Αλεπού
  • Νυφίτσα Σιβηρική
  • Τίγρης
  • Βιζόν
  • Μυός
  • Nutria
  • Λαγός
  • Σκίουρος
  • Lutra                          
  • Λύνξ
  • Κάστορ   
  • Τσιντσιλά     

Εργαλεία του χθες και του σήμερα
Βελόνι
Βέργα : χρειάζεται για το τσαμπουκλάδισμα (το χτύπημα με ειδική βέργα του ραμμένου και σταματωμένου γουναρικού για να απαλλαγεί από κάθε τι το περιττό)
Λανάρι: το εργαλείο με το οποίο καθαρίζει το τρίχωμα του δέρματος από διάφορες επικολλημένες ουσίες.
Μηχανή: Στην αρχή ήταν ποδοκίνητη, Μετά τη χρησιμοποίηση του ηλεκτρισμού έγινε ηλεκτροκίνητη. Αποτελείται από δύο κύρια μέρη: το «κεφάλι» και τα «ποδαρικά».

Κλωστή
Μαχαίρι
Πήχης η στάφνος: ξύλινο μέτρο
Σταματούρα: το τραπέζι πάνω στο οποίο γίνεται το σταμάτωμα ( αφού βρέχεις το συραμμένο από τον μηχανικό κομμάτι καρφώνεται στην επιφάνεια του τραπεζιού με σάρκα απ'έξω για να επιτευχθεί και μάκρος και πλάτος αλλά και επιπεδότητα.)
Τσιόκος: ξύλινο σφυρί, με το οποίο καρφώνουν τα καρφιά κατά το σταμάτωμα.
Χτένα: ειδικό εργαλείο για το καθάρισμα των επεξεργασμένων γουναρικών
Ψαλίδι

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΓΟΥΝΟΔΕΡΜΑΤΑ

  1. Ράψιμο των λωρίδων και σχηματισμός του γουναρικού

  2. Κοπή των δερμάτων σε λεπτές λωρίδες (ξέρσυμα).

  3. Μιτσάρισμα (διαδικασία καθαρισμού των δερμάτων από κεφάλι, πόδια ουρά και συνδυασμού των δερμάτων στη βάση κυρίως του χρωματισμού, του μήκους κλπ).

  4. Άνοιγμα και τέντωμα- στέγνωμα των δερμάτων.

  5. Σολτάρισμα δερμάτων (ταξινόμηση ανά 25 τεμάχια, με βάση κοινά χαρακτηριστικά: γένος- μέγεθος- χρωματισμός).

  6. Παραλαβή των δεψασμένων δερμάτων γουνοφόρων ζώων.

  7. Σταμάτωμα (τέντωμα) στις προδιαγραφές του μοντέλου.

  8. Πικίρισμα (τοποθέτηση εσωτερικής φόδρας).

  9. Μοντάρισμα του μοντέλου.

  10. Κλείσιμο και έλεγχος του παλτού.

  11. Τελικό φοδράρισμα του παλτού.

  12. Τελικό κοντρόλ και σιδέρωμα με ατμό.

  13. Προσωρινή αποθήκευση μέχρι τη στιγμή της εξαγωγής.

.

Ειδικότητες του τομέα παραγωγής
Μηχανικός γούνας : είναι ο τεχνίτης συρραφής των γουναρικών. Η εξειδίκευση είναι εντελώς διαφορετική σ' αυτόν που ράβει αποκόμματα και σ' εκείνον που ράβει ολόκληρα δέρματα.


Σολταρίστας : είναι ο εργάτης που χωρίζει τα δέρματα ανάλογα με  το γένος, το μέγεθος, τον χρωματισμό της τρίχας       

  • τον χαρακτήρα του δέρματος (ίσια τρίχα, σγουρή, μακριά, κοντή, πυκνή, αραιή) 
  • το χρώμα του μοχού (μοχός ή πέλος είναι ένα δεύτερο τριχωτό μέρος του δέρματος πολύ πυκνό που επικαλύπτεται από την τρίχα του δέρματος της επιφάνειας).Ο Σολταρίστας ανάλογα με τις απαιτήσεις του πατρόν καθορίζει και τον αριθμό των δερμάτων που θα χρησιμοποιηθούν για κάθε παλτό. Είναι εξειδικευμένο στέλεχος της παραγωγής. Η εμφάνιση της ηλεκτρονικής σχεδίασης όμως προαναγγέλλει αλλαγή μέρους της τεχνικής αυτής της ειδικότητας.

Χρωματιστάς : αντίστοιχη ειδικότητα τεχνίτη στα αποκόμματα με αυτή του Σολταρίστα στα δέρματα. Ο Χρωματιστάς κάνει διαλογή κομματιών ανάλογα με το χρώμα της τρίχας και τον χαρακτήρα των δερμάτων. Η ειδικότητα αυτή υφίσταται πίεση από τις δυνατότητες των σύγχρονων βαφείων γουναρικών.

Μητσιαρίστας : κάνει τη διαλογή των δερμάτων ανάλογα με το χρώμα τους όπως τα παρέλαβε από τον Σολταρίστα και κανονίζει την ομοιομορφία του χρώματος του παλτού. Γράφει και κατανέμει τα μανίκια, τους γιακάδες κλπ. Οι εξελίξεις στις τεχνικές βαφής και κουρέματος μειώνουν τη συνεισφορά αυτής της ειδικότητας, περιορίζοντας τον ουσιαστικό ρόλο της στα κλασικά μοντέλα γούνας.

Κοφτάς : είναι ο τεχνίτης που κόβει τα δέρματα ένα- ένα, ανάλογα με τις απαιτήσεις του πατρόν και τους τετραγωνικούς πόντους κάθε δέρματος. Στην περίπτωση των αποκομμάτων, ο Κοφτάς τα κόβει- καθαρίζει ανάλογα με το είδος τους ,ώστε να είναι κατάλληλα προς συρραφή από τον Μηχανικό. Αυτή η ειδικότητα δε φαίνεται να επηρεάζεται αισθητά από τις εξελίξεις.

Σταματωτάς : είναι ο τεχνίτης, ο οποίος, αφού πάρει το ραμμένο παλτό, το σταματώνει (= καρφώνει με ειδικά εργαλεία σε ειδικό πλαίσιο, την «παρτιτούρα», ώστε να τεντωθεί το παλτό και να πάρει τη φόρμα του πατρόν ή τη σταθερή φόρμα των προδιαγραφών του πλέτερ).

Ταβλιαστάς : είναι εκείνος ο οποίος αφού ανοίξει και βρέξει με νερό τα δέρματα τα καρφώνει με στέιπς ή απλώς τα τεντώνει ,ώστε να πάρουν τη φυσική τους φόρμα, για να μπορέσουν να εργαστούν στη συνέχεια οι άλλοι τεχνίτες.

Φοδραρίστρια : τεχνίτρια εξειδικευμένη στο φοδράρισμα των έτοιμων γουναρικών.

Πικιρίστρια : πικιρίστρια είναι η εργασία που προηγείται του φοδραρίσματος και επικολλά, ράβοντας είτε με το χέρι είτε με ειδική μηχανή, εσωτερική φόδρα στην εσωτερική πλευρά του παλτού.

Μοντελίστ- Πατρονίστ : ο μοντελίστ ασχολείται με τα μοντέλα και την κολεξιόν της επιχείρησης. Δημιουργεί, τροποποιεί και προσαρμόζει τα προϊόντα γούνας στις απαιτήσεις της μόδας και του καταναλωτή. Ο Πατρονίστ μετατρέπει τις δημιουργίες του Μοντελίστα σε πατρόν. Κάθε πατρόν είναι συνάρτηση της τρίχας του δέρματος και των ειδικών στοιχείων και ιδιοτήτων που παρουσιάζουν τα διαφορετικά είδη δερμάτων που προέρχονται από διαφορετικά είδη ζώων.

 Ελεγκτής : πρέπει να γνωρίζει όλο το φάσμα της τέχνης της γούνας, αφού ελέγχει το τελικό προϊόν.

Μονταριστάς : συναρμολογεί τα επί μέρους τεμάχια του γουναρικού που ετοιμάζει ο Μηχανικός.
Άλλες ειδικότητες :

  • καθάρισμα των γουναρικών με ατμό σε ειδικό μηχάνημα (στήμη)
  • γυάλισμα των γουναρικών για καλυτέρευση της τελικής του εμφάνισης και ανόρθωση της τρίχας    
  • χτύπημα των γουναρικών σε ειδικό μηχάνημα (ντρομ) για την απομάκρυνση των τριχών που προκύπτουν από τη διαδικασία κόψιμο- ράψιμο.

ΦΟΡΕΙΣ  ΓΟΥΝΑΣ

Ομοσπονδία Γούνας
Αποτελεί το δευτεροβάθμιο συνδικαλιστικό όργανο του κλάδου της γουνοποιίας και αποτελεί το σημαντικότερο εκπρόσωπό του, τόσο στην Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση, όσο και σε όλο τον κόσμο.Ιδρύθηκε το 1991, είναι μέλος της Διεθνούς ομοσπονδίας Γούνας - ΙFTF (International Fur Trade Federation) του σημαντικότερου, παγκόσμια, φορέα του κλάδου της γούνας, που έχει έδρα το Λονδίνο, και μέλη 36 Ομοσπονδίες απ' όλο τον κόσμο. Επίσης είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Γούνας Ε.F.F. (European Fur Federation) που αποτελεί τμήμα της Διεθνούς Ομοσπονδίας Γούνας.

Σύνδεσμος Γουνοποιών  Καστοριάς «Ο Προφήτης Ηλίας»
Ιδρύθηκε το 1915, έχει έδρα την Καστοριά, έχει εγγεγραμμένους ως μέλη 1.090 γουνοποιούς, και απασχολεί 3 υπαλλήλους. Είναι ο κύριος διοργανωτής της Διεθνούς Έκθεσης Γούνας Καστοριάς, η οποία γίνεται μια φορά τον χρόνο συνεχώς από το 1976. Σκοπός του Συνδέσμου είναι η μελέτη και προαγωγή των κοινών οικονομικών, κοινωνικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών του, στα πλαίσια της εξυπηρέτησης του κοινωνικού συνόλου, καθώς και η μελέτη, προστασία και προαγωγή των ηθικών, οικονομικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών και η ανάπτυξη του πνεύματος αλληλεγγύης και συναδέλφωσης μεταξύ αυτών.

Σύνδεσμος Γουνοποιών - Γουνεμπόρων Σιάτιστας «Ο Προφήτης Ηλίας»
Ιδρύθηκε το 1925, έχει έδρα του τη Σιάτιστα του Νομού Κοζάνης και έχει 400 μέλη. Ο συνολικός αριθμός των εγγεγραμμένων μελών του ανέρχεται σε 1.200 γουνοποιούς. Σκοπός του Συνδέσμου είναι η συνένωση όλων όσων επεξεργάζονται και εμπορεύνται γουναρικά σε ενιαία οργάνωση, για την από κοινού μελέτη, προστασία και προαγωγή των οικονομικών και επαγγελματικών συμφερόντων τους

Σύνδεσμος Γουνοποιών Άργους Ορεστικού και Περιχώρων
Ιδρύθηκε το 1983, έχει έδρα το Άργος Ορεστικό του Νομού Καστοριάς. Σκοπός του Συνδέσμου είναι η μελέτη, προστασία και προαγωγή των ηθικών, οικονομικών και επαγγελματικών  συμφερόντων των μελών του, η ανάπτυξη πνεύματος συναδέλφωσης και αλληλεγγύης μεταξύ τους και η εξασφάλιση συνθηκών βελτίωσης της επαγγελματικής κατάρτισης και της ανόδου του πολιτιστικού και μορφωτικού επιπέδου

Σύνδεσμος Γουνοποιών Νεστορίου
Ιδρύθηκε το 1969 και έχει 40 μέλη. Έδρα του Συνδέσμου είναι το Νεστόριο του Νομού Καστοριάς. Σκοπός του είναι η μελέτη, προστασία. και προαγωγή των ηθικών, οικονομικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών του και η ανάπτυξη του πνεύματος αλληλεγγύης και συναδέλφωση μεταξύ αυτών.

Σύνδεσμος Γουνοποιών Κλεισούρας
Ιδρύθηκε το 1979 και έχει 46 μέλη. Έδρα του Συνδέσμου είναι η Κλεισούρα του Νομού Καστοριάς. Σκοπός του είναι η μελέτη, προστασία και προαγωγή των ηθικών, οικονομικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών του και η ανάπτυξη του πνεύματος αλληλεγγύης και συναδέλφωση μεταξύ αυτών.

Πανελλήνιος Σύνδεσμος Εκτροφέων Γουνοφόρων Ζώων
Ιδρύθηκε το 1984 και έχει 20 μέλη. Έδρα του Συνδέσμου είναι η Καστοριά, Σκοπός του Συνδέσμου είναι η ανάπτυξη της εκτροφής γουνοφόρων  ζώων, η μελέτη των προβλημάτων του κλάδου, η διαμόρφωση θέσεων, προτάσεων και υποβολή αιτημάτων για  την επίλυση τους. Επίσης, η ανάπτυξη πνεύματος συνεργασίας και συναδέλφωσης μεταξύ των μελών του.

Σύλλογος Λιανοπωλητών Ετοίμων Ειδών Γούνας «Ο Κάστωρ»
Έχει έδρα την Καστοριά και σκοπό την παραγωγή κοινωνικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών του.

Γούνα και Τουρισμός
Εκτός από την αναμφισβήτητη φυσική ομορφιά του Ν. Καστοριάς, τις πολλές βυζαντινές εκκλησίες και τα πολλά αλλά αξιοθέατα, η Καστοριά αποτελεί σημαντικό τουριστικό προορισμό και για τη γούνα. Είναι χιλιάδες οι Έλληνες τουρίστες που κάθε χρόνο επισκέπτονται τον τόπο με στόχο και την αγορά ειδών γουναρικής, καθώς θεωρείται ότι οι τιμές τους είναι πιο προσιτές στον τόπο παραγωγής τους. Τα τελευταία χρόνια μάλιστα έχει αυξηθεί και ο αριθμός των ξένων επισκεπτών από τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης και κυρίως τη Ρωσία. Απορροφούν ούτε λίγο ούτε πολύ το 80% της Ελληνικής παραγωγής γούνας, ενώ είναι χαρακτηριστικό ότι το 45% των εμπορικών συναλλαγών Ελλάδας και Ρωσίας αφορά τις εξαγωγές γούνας και μόλις το 4,5% τις εξαγωγές  ελαιόλαδου. Ενδεικτικό του ενδιαφέροντος των Ρώσων για την Ελληνική γούνα είναι ότι σε ημερήσια βάση (και κυρίως κατά τους καλοκαιρινούς μήνες) στο αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης προσγειώνονται περισσότερες από πέντε πτήσεις τσάρτερ, μεταφέροντας εύπορους Ρώσους σε αναζήτηση γούνας. Τη γοητεία της γούνας πάντως φαίνεται πως ανακάλυψε το τελευταίο διάστημα και η Κίνα καθώς απορροφά ένα σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας παραγωγής γουνοδερμάτων.

Γούνα και Λογοτεχνία
Μια και η γούνα αποτέλεσε και αποτελεί ακόμη μια από τις σημαντικότερες ασχολίες των κατοίκων του Ν. Καστοριάς και είναι συνδεδεμένη με την καθημερινή τους ζωή, έδωσε αφορμή και υλικό σε ντόπιους λογοτέχνες να πραγματευτούν το θέμα αυτό σε σημαντικά έργα τους .Παραθέτουμε ενδεικτικά τα εξής:

  • Λεωνίδας Θ. Πουλιόπουλος, «Ιστορική Εξέλιξη της Γουνοποΐας και ο Ρόλος της Καστοριάς» , Καστοριανή Εστία, Καστοριά 1994.
  • Λεωνίδας Θ. Πουλιόπουλος, Βενετία Αν. Σιώντα, «Λεξικό Γούνας», Εκδόσεις Ίων.
  • Παπαμόσχου Ηλίας, «Καλό ταξίδι κούκλα μου», Εκδόσεις Κέδρος.
  • Παπαμόσχου Ηλίας, «Του χρόνου κυνήγια», Εκδόσεις Κέδρος.
  • Καλαφατίδης Π. Αντώνιος, «Η Γουναρική», Θεσσαλονίκη 2001.

Η γούνα σήμερα
Στα μέσα της δεκαετίας του 1980 στην Καστοριά υπήρχαν 3500 περίπου επιχειρήσεις, ενώ σήμερα δραστηριοποιούνται στο χώρο αυτό γύρω στις 1050 επιχειρήσεις των οποίων η δομή και λειτουργία τους είναι διαφορετική από ό,τι παλαιότερα όπου δεν υπήρχε διαχωρισμός παραγωγού - εμπόρου.
Κατά τα προηγούμενα χρόνια στην Καστοριά παρατηρούνταν το φαινόμενο οι νέοι μετά την υποχρεωτική εκπαίδευση να ασχολούνται με τη γούνα που έδινε υψηλά μεροκάματα και να μην επιδιώκουν να σπουδάσουν. Οι δύο μεγάλες κρίσεις του κλάδου κατά τις δεκαετίες 80 και 90 είχαν ως  αποτέλεσμα τη μετανάστευση μεγάλου μέρους του πληθυσμού σε προορισμούς εντός της χώρας αλλά και στο εξωτερικό. Έτσι, σήμερα στην Καστοριά υπάρχει πλεονάζον εργατικό δυναμικό, το οποίο όμως δεν ανανεώνεται, εξαιτίας του γεγονότος ότι οι νέοι άνθρωποι δεν ασχολούνται πλέον με τη γούνα. Οι λόγοι είναι οι μη ικανοποιητικές αμοιβές ,καθώς και το ότι η απασχόληση δεν είναι καθ' όλη τη διάρκεια του έτους αλλά μόνο κάποιους μήνες. Το αποτέλεσμα θα είναι, τα επόμενα χρόνια να μην υπάρχουν πλέον εξειδικευμένοι εργάτες που θα ασχολούνται με τη γούνα και να συρρικνωθεί ακόμη περισσότερο ο κλάδος.
Σήμερα οι σχεδιαστές παγκοσμίως έχουν την τάση να χρησιμοποιούν τη γούνα ως επένδυση σε ρούχα από ύφασμα, καθώς και σε συνδυασμό με δέρμα, σε διάφορα χρώματα και κουρεμένη. Με αυτόν τον τρόπο το γουναρικό -που δεν είναι πια στην κλασική του μορφή- γίνεται πιο προσιτό σε όλες τις ηλικίες.
Αγορά για τα γουναρικά της Καστοριάς αυτήν τη στιγμή αποτελεί η Ρωσία και οι χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, όπου η γούνα αποτελεί είδος ανάγκης εξαιτίας των καιρικών συνθηκών που επικρατούν εκεί. Αγορά  είναι και η Κίνα και ειδικότερα η Β. Κίνα, αλλά σε αυτήν την περίπτωση υπάρχει το πρόβλημα του ανταγωνισμού, γιατί η Κίνα εκτός από μεγάλη αγοραστική δύναμη τείνει να εξελιχθεί σε τόπος παραγωγής γουναρικών με μικρότερο κόστος από αυτό που απαιτείται στην Καστοριά. Τόπος πώλησης αποτελεί επίσης και το Dubai. Είναι ενδιάμεσος σταθμός πώλησης των γουναρικών της Καστοριάς προς τη Ρωσία, καθώς στην περιοχή δραστηριοποιούνται πολλοί Ρώσοι έμποροι και τουρίστες. Και σε ό,τι αφορά την Ελλάδα τόπος πώλησης είναι φυσικά η όμορφη πόλη της Καστοριάς που αποτελεί πόλο έλξης για πάρα πολλούς τουρίστες, ενώ πολλοί Καστοριανοί γουνοποιοί έχουν μεταφερθεί στην Κατερίνη, τη Ρόδο και τη Χαλκιδική, σε περιοχές τουριστικές δηλαδή με πάρα πολλούς τουρίστες από τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης.   
Η Δυτική Ευρώπη η οποία αποτελούσε έναν παραδοσιακό αγοραστή των γουναρικών της Καστοριάς έπαψε πλέον να είναι αγορά γουναρικών παρά μόνο σε ό,τι αφορά τη χρήση της γούνας σύμφωνα με τις νέες τάσεις της μόδας.
Η προμήθεια των πρώτων υλών γίνεται από χώρες όπως η Δανία, η Φινλανδία, Αμερική και Καναδάς.
Η δημιουργία του εργοστασίου παραγωγής τροφών για τα ζωάκια των εκτροφείων
(ΜΑΒΙΖ), εκτός του γεγονότος ότι δημιούργησε νέες θέσεις εργασίας στο ίδιο το εργοστάσιο ,καθώς και το ότι πολλοί ασχολήθηκαν επαγγελματικά με την εκτροφή ζώων, οδήγησε και στην καθετοποίηση του κλάδου το οποίο αποτελεί πλεονέκτημα για τον κλάδο. Έτσι πλέον σε περιορισμένη γεωγραφικά περιοχή λειτουργούν φάρμες αλλά και γουνοποιητικές επιχειρήσεις που προμηθεύονται απευθείας την πρώτη ύλη από την περιοχή τους και δεν αναγκάζονται μόνο να την εισάγουν, όπως γίνονταν παλαιότερα.  

Σύγχρονο εκτροφείο στο Μαυροχώρι Καστοριάς

Γούνα και Οικολογία
Το οικολογικό κίνημα παρουσιάστηκε στην Ευρώπη τη δεκαετία 1970 -80 και δημιούργησε πολλά προβλήματα στον κλάδο της Γουνοποιίας.
Ως οικολογική γούνα χαρακτηρίζονταν παλαιότερα η συνθετική γούνα. Μετά από έντονες διαμαρτυρίες των φορέων της Γούνας, εκδόθηκε αγορανομική διάταξη (κεφ. 3 της κωδικοποιημένης 14/89 Α.Δ. άρθρο 65/β), η οποία απαγορεύει οι συνθετικές γούνες να αποκαλούνται οικολογικές, καθότι τα υποπροϊόντα του πετρελαίου δεν είναι δυνατόν να αποκαλούνται οικολογικά. Έτσι, ως οικολογική γούνα μπορεί να χαρακτηρισθεί μόνο η φυσική γούνα, καθότι προέρχεται από την ίδια τη φύση και αφομοιώνεται από αυτή, σε αντίθεση με το συνθετικό γουναρικό το οποίο επιβαρύνει και μολύνει το περιβάλλον.
Η πρώτη ύλη που χρησιμοποιείται για την παραγωγή των γουναρικών δεν προέρχεται από τη φύση, παρά μόνο από ζώα που εκτρέφονται σε εκτροφεία ακριβώς για αυτό το σκοπό, να χρησιμοποιηθούν δηλαδή στην κατασκευή των γουναρικών.
Οι οικολόγοι μετά και από συναντήσεις και συζητήσεις με φορείς της γούνας πείστηκαν ότι τελικά  οι Καστοριανοί δεν είναι «πολέμιοι» των ζώων και της ίδιας της φύσης. Στη συνέχεια οι φιλόζωοι ήταν αυτοί που ανέλαβαν «δράση» κατά των επιχειρήσεων της Καστοριάς.
Οι Καστοριανοί γουνοποιοί χαρακτηρίζουν το κίνημα ως anti-fur και όχι οικολογικό, επειδή θεωρούν ότι τα κίνητρα όλων αυτών που πολέμησαν τη γούνα δεν ήταν τόσο η αγάπη για τα ζώα και τη φύση αλλά εξυπηρετούσαν συμφέροντα όσων ήθελαν να προωθήσουν άλλα προϊόντα ένδυσης και όχι τη γούνα.


     

.

.

Επικοινωνία

mail@sde.kas.sch.gr

Τηλ:2467021001